Chương 1

Chỉ còn một tiếng nữa là đến kỳ thi đại học, mẹ tôi đột nhiên cướp lấy thẻ dự thi của tôi, rồi trốn biệt vào nhà vệ sinh công cộng ngay cổng trường không chịu ra ngoài.

Bà gửi cho tôi một đoạn video, trong hình là đứa em gái bị trầm cảm của tôi đang đứng trên sân thượng, cơ thể lung lay như sắp ngã.

Mẹ tôi mang theo giọng khóc lóc cầu xin:

"Nhiên Nhiên, số tiền quỹ giáo dục mà ông nội để lại cho con, con mau ký tên chuyển cho Vi Vi đi!"

"Nó không có số tiền đó để ra nước ngoài thay đổi môi trường thì hôm nay nó sẽ nhảy xuống mất!"

Thầy chủ nhiệm đứng ngoài cửa nhà vệ sinh cuống cuồng giậm chân.

Tôi tuyệt vọng nhìn về phía bố, ông ấy xót xa sờ lên mặt tôi:

"Con ngoan, thành tích của con luôn tốt, có thi lại một năm cũng vẫn đậu vào Thanh Hoa, Bắc Đại thôi. Nhưng trái tim của em gái con không chịu nổi nữa rồi, coi như bố cầu xin con, cứu lấy em gái ruột của mình đi!"

"Cả nhà chúng ta bình an bên nhau chẳng phải tốt hơn bất cứ thứ gì sao!"

"Nhiên Nhiên, con nhìn em gái con xem."

Mắt bố tôi đỏ hoe.

"Hôm nay con chỉ cần ký một cái tên, mẹ sẽ đưa nó ra nước ngoài đổi môi trường, nó sẽ sống lại thôi."

"Bố, con chỉ còn một tiếng nữa là phải vào phòng thi rồi."

"Bố biết." Ông ấy thở dài một tiếng, nắm chặt lấy tay tôi, "Nhưng mạng sống của em gái con không đợi được nữa rồi."

Từ nhỏ đến lớn, ông ấy luôn như vậy.

Luôn nói những lời khiến bạn mềm lòng nhất, nhưng lại làm những việc vô lý nhất, khiến bạn vừa không thể hận nổi, lại vừa cảm thấy nghẹt thở.

Thầy Lâm chủ nhiệm đi đi lại lại ngoài cổng trường, cách hàng rào sắt ra hiệu cho tôi, giục tôi nhanh lên.

Tôi có thể nhanh thế nào đây?

Tôi đang đứng trước cửa nhà vệ sinh công cộng, bố tôi chặn đường, mẹ tôi khóa trái cửa, còn em gái tôi thì đang đứng trên sân thượng tầng mười tám.

Tôi làm sao mà nhanh được.

"Ký xong mẹ con sẽ mở cửa, bố đảm bảo sẽ đưa con vào kịp phòng thi."

Bố tôi móc từ trong túi ra một bản ủy quyền, đó là thỏa thuận thay đổi người thụ hưởng quỹ giáo dục đã được in sẵn, người thay thế chính là em gái tôi - Lam Vi Vi.

Đến lúc này tôi mới nhận ra, đoạn video đó không phải quay vào ngày hôm nay.

Nó đã được chuẩn bị từ tối qua rồi.

Tay tôi run rẩy, khi ký tên, vết mực nhòe ra thành một vệt đen lớn, che mất một nửa hai chữ "Lam Nhiên".

Mẹ tôi nghe thấy động động tĩnh bên trong, cửa sắt "păng" một tiếng mở ra một khe nhỏ, một bàn tay thò ra giật lấy bản thỏa thuận vào trong.

"Mẹ, đưa thẻ dự thi cho con."

"Nhiên Nhiên," Bà ấy lại mang theo giọng khóc lóc, "Trong nhà còn một việc nữa, con phải giúp mẹ làm nốt, mẹ mới yên tâm đưa con vào thi."

Từ khe cửa lại đẩy ra một tờ giấy khác.

"Tuyên bố từ bỏ quyền thừa kế bất động sản."

Đó là căn nhà cũ của ông nội để lại cho tôi, nằm ở trung tâm thành phố, rộng tám mươi mét vuông, là tài sản ông nội đã đích thân dặn dò để lại cho tôi đi học trước khi mất.

"Căn nhà đó Vi Vi cần hơn, nó xuất viện cần phải hồi phục, cần nghỉ ngơi, cần một nơi yên tĩnh để ở."

Bố tôi ghé vào tai tôi, nhẹ nhàng vuốt lưng tôi như đang dỗ dành một đứa trẻ.

"Nhà cửa là vật chết, người mới là vật sống. Sau này con có bản lĩnh rồi, ở đâu mà chẳng mua được nhà?"

Tiếng loa trường lần thứ nhất vang lên.

"Các thí sinh lưu ý, vui lòng xuất trình thẻ dự thi và căn cước công dân để vào phòng thi, thời gian kết thúc vào phòng còn bốn mươi phút."

Bốn mươi phút.

Mười hai năm của tôi.

Năm lớp chín tôi bị rối loạn giấc ngủ, nằm trên giường đếm trần nhà suốt cả một năm trời.

Mùa hè năm lớp mười tôi bị gãy cổ tay, tay phải bó bột, tôi đã dùng tay trái để chép lại vở ghi chép suốt ba lần.

Sinh nhật cuối cùng của năm lớp mười hai, tôi tự mình xuống lầu mua một bát mì, quay về lại tiếp tục học thuộc các phương trình phản ứng hóa học hữu cơ.

Họ đã chứng kiến tôi thức trắng đêm này qua đêm khác để vượt qua tất cả, vậy mà hôm nay, ngay vào một tiếng cuối cùng này, họ lại muốn dồn tôi vào đường chết!

"Nhiên Nhiên, từ nhỏ con đã là đứa trẻ hiểu chuyện nhất."

Bố tôi cúi người xuống, trán gần như chạm vào trán tôi: "Ký đi. Em gái cần con."

Tiếng loa lần thứ hai vang lên.

Tôi đã ký.

Mẹ tôi mở cửa, tôi giật phắt lấy thẻ dự thi rồi cắm đầu chạy thật nhanh.

Thầy Lâm đã lao đến cổng trường chờ sẵn, thầy túm lấy cánh tay dìu tôi chạy về phía phòng thi, miệng không ngừng nói: "Kịp mà, kịp mà."

Tôi chạy rất nhanh, nhanh đến mức không thở nổi, nhưng mắt tôi khô khốc.

Tôi không khóc.

Vẫn kịp.

Mọi chuyện vẫn còn kịp mà.

Khi giám thị ngăn tôi lại, tôi cứ ngỡ là để kiểm tra giấy tờ.

"Em Lam Nhiên."

Cô ấy nhìn vào tờ bảng biểu trên tay, sắc mặt kỳ lạ: "Trạng thái dự thi hôm nay của em... có chút vấn đề, em đi theo tôi đến văn phòng hội đồng thi để xác nhận lại một chút."

"Tôi không có thời gian——"

"Chỉ năm phút thôi." Cô ấy hạ thấp giọng, "Trên hệ thống hiển thị là em chủ động xin từ bỏ dự thi, chúng tôi phải đi theo quy trình để xác minh."

Tôi sững sờ.

Mẹ tôi đang đứng bên ngoài lán làm việc tạm thời của hội đồng thi, bố tôi đứng cạnh bà, đang lấy một xấp hồ sơ từ trong túi xách ra.

Tôi nghe thấy giọng nói của bố tôi, bình tĩnh và đầy vẻ chân thành.

"... Đó là ý nguyện của con bé, thành tích của nó tốt, sang năm thi lại cũng không vấn đề gì, nhưng em gái nó sức khỏe không tốt, cơ hội chỉ có một lần duy nhất này thôi..."

Thầy phụ trách hội đồng thi vừa lật hồ sơ vừa nhíu mày.

Tôi bước tới, giả vờ bình tĩnh: "Vậy cái gọi là 'từ bỏ' trong hồ sơ là gì?"

Bố tôi quay người lại, ngẩn ra một giây, sau đó tự nhiên bước tới chắn trước mặt tôi.

"Nhiên Nhiên, đây chỉ là đi theo quy trình thôi mà—"

"Quy trình gì."

Thầy phụ trách lật hồ sơ đến trang ký tên, ngẩng đầu nhìn tôi.

"Đây là một bản 'Đơn xin chuyển nhượng suất học bổng thuộc Kế hoạch Cường cơ trong trường hợp đặc biệt', người giám hộ đã ký tên vào cột đại diện ủy quyền của em, xin chuyển suất học bổng bảo đảm này theo điều khoản cứu trợ đặc biệt, người nhận chuyển nhượng là em gái em - Lam Vi Vi."

Tôi đứng đó, tai ù đi.

Kế hoạch Cường cơ.

Tháng tám năm ngoái, tôi tham gia kỳ thi liên kết của trường, vượt qua ba nghìn người trong toàn tỉnh để đứng thứ bảy, giành lấy suất học bổng này.

Tối hôm đó tôi đã gọi điện cho ông nội, khóc ròng rã suốt nửa tiếng đồng hồ vì quá đỗi vui mừng, vui đến mức không biết phải làm sao.

Ông nội cười trong điện thoại, nói Nhiên Nhiên luôn là đứa trẻ khiến ông tự hào nhất.

Ông nội mất vào tháng hai năm nay.

Suất học bổng này là tin vui cuối cùng mà tôi đã kịp kể cho ông nghe trước khi ông đi.

"Đây là chữ ký của bố mẹ em, không phải của em." Tôi nghe thấy tiếng mình vang lên.

"Tôi biết." Giọng thầy phụ trách trầm xuống, "Vì vậy chúng tôi mới cần xác minh."

Bố tôi tiến lên một bước, vỗ nhẹ vào vai thầy phụ trách, giọng nói rất thấp và ôn hòa:

"Thầy ơi, em gái con bé bị trầm cảm nặng, giấy chẩn đoán của bệnh viện đều ở đây cả, suất học bổng trên giấy tờ này đối với nó chính là một mạng sống, thầy xem tình hình này..."

"Việc này vi phạm quy định."

Thầy phụ trách trực tiếp ngắt lời ông ấy, đẩy xấp hồ sơ trả lại.

"Người giám hộ không có quyền định đoạt tài nguyên thi cử của đương sự khi họ không biết, bây giờ tôi phải báo cáo lên Sở Giáo dục tỉnh."

"Báo cáo thì báo cáo." Mẹ tôi đột nhiên xen vào, giọng bà trở nên sắc lẹm.

"Chúng tôi là bố mẹ ruột, vì để cứu mạng con mình, các người ngay cả việc này cũng muốn quản sao? Con gái út của tôi sắp chết rồi, các người có quản không?"

Bà ngồi bệt xuống đất bắt đầu lu loa.

"Ép chết con người ta rồi các người có chịu trách nhiệm không!"

Phụ huynh và thí sinh đứng xem xung quanh ngày một đông, có người đã bắt đầu rút điện thoại ra quay.

Bố tôi cúi xuống đỡ bà ấy, tay đặt lên vai bà, đưa mắt nhìn về phía tôi.

Ông ấy đang đợi tôi mềm lòng.

Dạ dày tôi đột nhiên đau nhói.

Cái kiểu đau như bị xé toạc từ vách dạ dày ra vậy.

Khi tôi khụỵu xuống, cả mặt đất như đang quay cuồng.

"Lam Nhiên?" Thầy Lâm lao tới, "Lam Nhiên em làm sao vậy!"

Tôi muốn nói mình không sao, nhưng trong miệng trào lên một vị tanh ngọt, rồi tôi nôn thốc ra đất.

Khi xe cấp cứu đến, tôi đã không còn ngồi vững được nữa, chỉ biết tựa vào vai thầy Lâm mà nằm nghiêng trên mặt đất.

"Phụ huynh, cháu bé bị xuất huyết dạ dày cấp tính, cần phải đưa đi bệnh viện ngay, anh chị vui lòng đóng tiền tạm ứng trước."

"Tôi không có tiền." Mẹ tôi đứng bên cạnh, giọng nói rất bình thản.

"Tiền để cho con nhỏ đi nước ngoài đã dồn hết vào đó rồi, gia đình tôi bây giờ không có tiền xoay xở."

"Nó là con gái ruột của chị mà." Nhân viên cấp cứu nhíu mày.

"Tôi biết." Mẹ tôi thở dài một tiếng.

"Nhưng tôi còn một đứa con gái út đang ở khoa tâm thần, hai đứa con tôi lo không xuể, đứa lớn từ nhỏ sức khỏe đã tốt, chút bệnh nhỏ này nó chịu đựng được."

Thầy Lâm tức đến mức nói không nên lời, liền rút điện thoại của mình ra để chuyển tiền.

Tôi chạm vào khóa kéo của chiếc ba lô.

Tôi từng tham gia cuộc thi hóa học toàn quốc và giành giải nhất, phần thưởng là một chiếc thẻ quỹ nghiên cứu khoa học liên kết.

Bên trong là số tiền thưởng tôi tích cóp được từ các cuộc thi suốt ba năm qua, cộng với trợ cấp nghiên cứu khi tham gia nhóm đề tài của một vị Viện sĩ lão thành, tổng cộng là ba trăm mười nghìn tệ.

Đây là tiền của tôi.

Là tiền tôi đã đánh đổi bằng vô số đêm thức trắng.

Ngay khoảnh khắc tôi chạm vào chiếc thẻ, mẹ tôi lao tới.

Bà nắm chặt lấy cổ tay tôi kéo mạnh ra, bàn tay kia thì bấm mạnh vào ngón tay tôi.

"Mẹ, buông tay ra——"

"Con lấy đâu ra chiếc thẻ này?" Giọng bà sắc lẹm, "Số tiền ông nội để lại cho con không phải đã chuyển vào bản ủy quyền rồi sao, con lấy đâu ra tiền nữa?"

"Đây là tiền của riêng con."

"Con mới bao nhiêu tuổi, đào đâu ra tiền riêng!"

Bà siết chặt cổ tay tôi, dùng sức kéo ngược lên, vết thương của tôi vỡ ra, mùi máu càng thêm nồng nặc.

"Con đã giấu giếm bố mẹ để dành bao nhiêu tiền riêng hả!"

Bố tôi đi vòng qua, ngồi xổm xuống phía bên kia của tôi.

Ông ấy không hề kéo mẹ tôi ra, ngược lại còn ấn chặt lấy vai tôi, giọng nói đầy vẻ trách móc.

"Nhiên Nhiên, em gái con ra nước ngoài chữa bệnh cần tiền, con có số tiền này, sao con không nói sớm?"

Sao không nói sớm?

Cứ như thể việc tôi giữ ba trăm mười nghìn tệ này là đang hãm hại em gái mình vậy.

Cứ như thể đó là lỗi của tôi.

Mẹ tôi giật lấy điện thoại của tôi, tôi không còn sức kháng cự, trơ mắt nhìn bà đưa điện thoại trước mặt tôi để quét khuôn mặt.

Mở khóa thành công.

Bà nhấn vào trang thanh toán, cùng bố tôi ghé đầu vào nhìn, khi thấy số dư, cả hai người đồng loạt hít vào một hơi khí lạnh.

Tổng cộng là hai triệu tệ.

Đó là tiền chia phần trăm bằng sáng chế từ nhóm đề tài của Viện sĩ lão thành mà tôi tham gia, việc thỏa thuận đã xong từ hai năm trước, tháng trước tiền vừa mới về tài khoản, tôi luôn để đó không định động vào vì muốn để cho mình một đường lui.

"Hai triệu tệ." Giọng mẹ tôi run rẩy, "Ông Lam này, hai triệu tệ đấy."

Bố tôi không nói gì, ông ấy hoàn toàn sững sờ.

"Xe cấp cứu không được đi."

Mẹ tôi đứng phắt dậy, sải bước đến trước đầu xe cấp cứu, hai tay chống lên xe, quay đầu nhìn nhân viên cấp cứu.

"Con nhà chúng tôi tự nguyện không đi, các người không được cưỡng chế đưa đi."

"Đây là cấp cứu mà—"

"Các người cứ kiểm tra hệ thống đi, nó đã là người trưởng thành rồi, không có sự đồng ý của bản thân thì các người không được cưỡng chế."

Mẹ tôi siết chặt ngón tay vào hốc mắt tôi, vạch lên.

"Nhiên Nhiên, con cứ gắng gượng như thế này thì có ý nghĩa gì chứ?"

Giọng bà hạ rất thấp, dịu dàng đến mức khiến da đầu tôi tê dại.

"Mẹ biết con tủi thân. Nhưng con nhìn em gái con xem, nó còn khó khăn hơn con nhiều. Con từ nhỏ đã có tâm tính mạnh mẽ, con chịu đựng được, nhưng em gái con không chịu nổi đâu."

Bà ấy thật sự không cảm thấy mình đang làm một việc sai trái.

Đó mới chính là điều khiến tôi cảm thấy tuyệt vọng nhất.

Bên cạnh xe cấp cứu, bố tôi đang giải thích với nhân viên cấp cứu, rất chân tình, ông kể lể em gái tôi khó khăn thế nào, gia đình tôi vất vả ra sao, nói đến đoạn xúc động, chính giọng ông cũng nghẹn lại.

Thầy Lâm ngăn ông ấy lại, nhân viên cấp cứu quay đầu giục mẹ tôi, có người đang đứng quay phim về phía này.

Sau đó, tôi nghe thấy một âm thanh.

Là tiếng một chiếc xe phanh gấp, lốp xe ma sát với mặt đất tạo ra tiếng rít chói tai rồi dừng khựng lại.

"Dừng tay lại."

Đó là Viện sĩ Thẩm.

Thẩm Sùng Lễ, Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, người bạn học cũ thời trẻ của ông nội tôi, và cũng là người đứng đầu nhóm đề tài của tôi.

Khi xuống xe ông không cần dùng gậy, sải bước đi tới, năm nay ông đã bảy mươi hai tuổi, mái đầu bạc trắng, lúc này sắc mặt ông xanh mét vì giận dữ.

Trợ lý của ông đã kịp ngăn cánh tay của mẹ tôi lại.