Chương 1

Người nữ cảnh sát ngồi đối diện tôi tên là Trần Hiểu.

Cô ấy đẩy một chiếc bình giữ nhiệt đã vặn sẵn nắp đến trước mặt tôi.

Tôi lập tức giấu hai tay ra sau lưng.

Những ngón tay bấu chặt lấy mép túi áo.

"Cháu không khát ạ." Tôi nhìn chằm chằm vào miệng bình rồi khẽ nuốt nước miếng, "Cháu không có tiền mua nước uống đâu."

Bàn tay đang đưa ra giữa chừng của Trần Hiểu khựng lại.

Cô ấy nhìn cái bình trong tay rồi lại nhìn tôi.

"Đây là nước miễn phí của cơ quan, không cần tốn tiền đâu."

Tôi lắc đầu nguầy nguậy.

Trên đời này làm gì có thứ gì không mất tiền.

Mẹ tôi từng nói, mỗi giọt nước, mỗi hạt gạo trong nhà đều phải tính bằng tiền.

Tôi đã sống trong ngôi nhà đó chín năm, ngày nào cũng phải đi nhặt phế liệu để đổi lấy những đồng tiền lẻ.

Số tiền lẻ đó phải nộp lại đúng hạn.

Nộp đủ tiền mới được đổi lấy một miếng cơm ăn.

Có những lúc không nhặt đủ phế liệu, tôi chỉ đành ôm bụng đói nằm ngủ dưới đất.

Bởi vì ngay cả việc ngủ trên giường cũng phải trả tiền thuê.

Nhưng ở chỗ kẻ buôn người thì khác.

Mỗi ngày họ đều phát cho hai cái bánh bao ngô.

Bánh bao có cứng đến mấy thì cũng là miễn phí.

Buổi tối, mười mấy đứa trẻ chúng tôi chen chúc trên một tấm chiếu để ngủ.

Chẳng có ai đến thu tiền giường của tôi cả.

Tôi tranh làm hết mọi việc.

Quét nhà, rửa bát tôi đều làm, chỉ cần bọn họ không đuổi tôi đi là được.

Những đứa trẻ khác cứ khóc lóc đòi tìm cha mẹ.

Mỗi lần chúng khóc đều bị đánh một trận nhừ tử.

Tôi thì không bao giờ khóc.

Tôi sợ họ thấy tôi không ngoan rồi sẽ gửi tôi về cái "nhà" hễ động vào cái gì cũng đòi tiền kia.

Cho đến ba ngày trước, Trần Hiểu dẫn người xông vào sân.

Khi kẻ buôn người bị đè xuống đất, tôi đang trốn sau bếp lò gặm nốt cái bánh bao dở.

Trần Hiểu đi tới bế tôi lên.

Lúc đó tôi đã vùng vẫy kịch liệt.

Tôi không muốn đi.

Tôi mà đi rồi thì sẽ không còn bánh bao miễn phí để ăn nữa.

Trần Hiểu đưa tôi về đồn cảnh sát.

Hai ngày nay tôi cứ nơm nớp lo sợ.

Trần Hiểu thở dài, tiếp tục hỏi chuyện tôi.

"Cháu tên là Tiểu Mãn đúng không? Cô đã liên lạc được với cha mẹ ruột của cháu rồi, họ đang trên đường đến đây."

Tôi rùng mình một cái.

Tôi sắp phải quay về rồi.

Quay về cái nơi mà ngay cả uống nước cũng phải trả tiền.

Thấy tôi run rẩy, giọng Trần Hiểu dịu dàng hơn.

"Đừng sợ, kẻ buôn người đã bị bắt rồi, cháu sắp được về nhà rồi."

Nhìn khuôn mặt đầy vẻ chấn động của cô ấy, tôi hoàn toàn không hiểu mình đã nói sai điều gì.

Tôi sờ vào túi áo.

Bên trong trống rỗng.

Tôi không có tiền để mua chỗ ngủ cho đêm nay rồi.

Trần Hiểu sắp xếp cho tôi một phòng nghỉ.

Tôi ngồi trên mép giường, không dám nằm xuống.

Tôi lấy tay nhấn thử vào tấm đệm.

Rất mềm.

Ở cái nơi gọi là nhà kia, ngủ giường gỗ một đêm mất một đồng.

Nếu muốn đắp thêm chăn bông thì phải nộp thêm năm hào.

Mỗi ngày việc đầu tiên tôi làm khi mở mắt ra là tính toán xem hôm nay phải đi nhặt phế liệu ở đâu.

Ba cái chai nhựa được một hào.

Nửa cân giấy vụn được hai hào.

Mẹ tôi dùng phấn vẽ lên bức tường ở gian chính.

Đó là số tiền tôi nợ bà ấy.

"Sinh mày ra đã tốn tám mươi đồng tiền khám thai rồi, chỗ này mày phải trả nợ."

Bà ấy thường vừa vò góc áo vừa lặp lại câu nói đó với tôi, ánh mắt nhìn tôi chẳng khác gì nhìn một món đồ cũ chờ đem bán.

Trong ngôi nhà đó, không có gì là miễn phí cả.

Trừ anh trai tôi, Diệu Tổ.

Diệu Tổ sáng nào cũng được ăn một quả trứng luộc.

Tôi chỉ có thể đứng bên cạnh nhìn.

Rồi khẽ nuốt nước miếng.

Có một lần tôi đói quá, đưa tay định chạm vào mẩu vỏ trứng vụn trên bàn.

Mẹ tôi vung ngay đôi đũa gõ mạnh xuống mu bàn tay tôi.

"Sờ cái gì mà sờ! Muốn ăn trứng thì tự bỏ tiền ra mà mua, một đồng một quả!"

Tôi vội vàng rụt tay lại.

Mu bàn tay lập tức đỏ ửng một mảng lớn.

Tôi không dám khóc.

Khóc thành tiếng sẽ làm phiền Diệu Tổ ăn cơm, mẹ sẽ trừ tiền ăn ngày hôm đó của tôi.

Bữa tối vốn dĩ cũng phải mua.

Hai đồng một bữa, chỉ có một cái màn thầu khô khốc và một bát nước luộc lá cải.

Tôi thường xuyên không có đủ hai đồng đó.

Đành phải để bụng đói, nửa đêm mò ra lu nước uống nước lã.

Nước lã thì không thu tiền.

Nhưng tôi thường xuyên bị đau bụng.

Có lần đau đến mức lăn lộn dưới đất, tôi vẫn phải cắn răng không để phát ra tiếng động.

Vì nếu làm mẹ tỉnh giấc, bà ấy sẽ thu của tôi năm đồng "phí làm phiền".

Để kiếm đủ tiền ăn và tiền ngủ mỗi ngày, tôi việc gì cũng làm.

Đến trạm rác bới những mảnh sắt vụn người ta vứt đi.

Ngón tay bị mảnh kính vỡ rạch một đường dài.

Máu nhỏ xuống đất.

Tôi không đi trạm xá.

Bởi vì một miếng băng cá nhân mất tận năm hào.

Tôi xé một miếng vải từ gấu áo, tùy tiện quấn ngón tay lại.

Rồi lại tiếp tục bới cái thùng rác tiếp theo.

Vào ngày sinh nhật chín tuổi.

Tôi đã tích cóp phế liệu suốt một tháng trời.

Đổi được hai đồng năm hào.

Tôi xếp gọn hai đồng tiền xu và một tờ năm hào giấy.

Áp sát vào da thịt, nhét tận sâu trong lớp áo lót.

Ngày hôm đó, tôi muốn đến quán vỉa hè đầu phố ăn một bát mì thanh đạm.

Bình thường tôi chỉ dám đứng từ xa nhìn.

Đó là tâm nguyện cả một năm trời của tôi.

Thế nhưng tôi vừa mới đi ra đến cổng sân thì đã bị mẹ chặn lại.

Bà ấy túm lấy tóc tôi, thò tay vào trong áo tôi lục lọi.

Tôi liều mạng che ngực lùi lại phía sau.

"Mẹ ơi, đó là tiền của con, hôm nay là sinh nhật con."

"Chát!"

Một cái tát giáng xuống mặt tôi.

Tôi ngã nhào xuống đất.

Những đồng xu lăn ra khỏi áo.

Mẹ tôi lập tức chộp lấy tiền.

"Sinh nhật cái gì! Anh trai mày mua đồ chơi Siêu nhân đang thiếu đúng hai đồng, đưa đây!"

Bà ấy cầm tiền của tôi quay lưng đi thẳng.

Tôi bò dậy níu lấy ống quần bà ấy.

"Mẹ ơi, cho con giữ lại hai đồng được không, con chỉ ăn một bát mì thôi, ngày mai con sẽ nhặt thật nhiều chai lọ trả lại cho mẹ."

Bà ấy đạp tôi ra một cái.

"Thứ lỗ vốn mà còn đòi ăn mì? Cút sang một bên."

Tôi nằm rạp dưới đất nhìn bà ấy đi vào nhà.

Cánh cửa bị đóng sầm lại.

Tôi lủi thủi đi ra phố một mình.

Tôi đứng đối diện quán mì.

Ông chủ đang thả mì vào nồi.

Tôi nuốt nước miếng.

Tôi không còn tiền mua bát mì đó nữa rồi.

Đúng lúc này, một người đàn ông đi đến bên cạnh tôi.

Chú ấy đưa cho tôi một viên kẹo hoa quả.

Tôi theo bản năng lùi lại một bước.

Hai tay giữ chặt cái túi áo trống rỗng.

"Chú ơi, viên kẹo này phải trả mấy hào ạ?" Tôi nhìn chú ấy hỏi.

Chú ấy ngẩn người ra.

"Không lấy tiền, tặng miễn phí cho cháu đấy."

Tôi nhìn chằm chằm vào viên kẹo.

Đây là lần đầu tiên trong suốt chín năm cuộc đời, tôi nghe thấy hai chữ "miễn phí".

Tôi chậm rãi đưa tay ra nhận lấy viên kẹo.

Bỏ vào miệng.

"Chú đưa cháu đến một nơi, ở đó ngày nào cũng có bánh bao ngô miễn phí để ăn, cháu có muốn đi không?" Chú ấy hỏi tôi.

Tôi không một chút do dự.

Chủ động nắm lấy tay chú ấy.

Người đàn ông cho tôi kẹo tên là chú Vương.

Chú ấy đưa tôi lên một chiếc xe bánh mì.

Trong xe rất tối.

Bên trong còn có năm đứa trẻ nữa.

Tất cả chúng đều đang khóc.

Chỉ có tôi ngồi im bất động trong góc.

Trong miệng vẫn còn ngậm viên kẹo miễn phí kia.

Viên kẹo nhỏ dần.

Tôi không nỡ nuốt xuống.

Tôi dùng lưỡi đẩy nó sang bên má, dùng răng nhẹ nhàng giữ lại.

Bên cạnh có một đứa con gái mặc váy hồng cứ gào khóc gọi mẹ.

Nó khóc rất dữ dội.

Nước mũi chảy cả ra áo.

Chú Vương từ ghế trên quay đầu lại, quát lớn một tiếng "Im mồm".

Con bé sợ quá nấc lên một cái, rồi lại khóc to hơn.

Chú Vương đi xuống tát nó một cái.

Con bé ôm mặt không dám lên tiếng nữa.

Chú Vương nhìn sang tôi.

Tôi lập tức ngồi thẳng lưng.

Hai tay đặt ngay ngắn trên đầu gối.

"Chú ơi, ngồi xe này phải nộp mấy hào ạ?" Tôi hỏi chú ấy.

Chú Vương sững lại. Chú ấy nhìn tôi vài giây rồi đột nhiên cười phá lên.

"Không tốn tiền, sau này cháu đi theo chú, cái gì cũng không tốn tiền."

Tôi gật đầu thật mạnh.

Không phải nộp tiền là tốt rồi.

Đến hai đồng tiền xe buýt tôi còn chẳng có.

Nếu chú ấy thu tiền, tôi chỉ còn cách nhảy xe thôi.

Xe chạy rất lâu.

Cuối cùng dừng trước một cái sân.

Tường bao quanh sân rất cao.

Cánh cửa mở ra, chúng tôi bị lùa vào một căn phòng không có cửa sổ.

Trong phòng chỉ có một tấm chiếu lớn.

Chú Vương xách một cái xô nhựa đi vào.

Trong xô đựng những cái bánh bao ngô đã ngả vàng.

Chú ấy phát cho mỗi người hai cái.

Con bé mặc váy hồng vứt bánh bao xuống đất.

"Cháu không ăn cái này! Cháu muốn ăn gà rán! Cháu muốn về nhà!"

Nó gào thét.

Chú Vương không đánh nó.

Chú ấy chỉ khóa trái cửa lại rồi bỏ đi.

Tôi nhìn chằm chằm vào cái bánh bao dưới đất.

Dính đầy bụi.

Nhưng ở nhà tôi, chỉ cần đồ ăn rơi xuống đất, mẹ tôi sẽ lập tức nhặt lên nhét vào mồm tôi.

Còn trừ của tôi năm hào "phí lãng phí".

Tôi bò qua nhặt cái bánh bao đó lên.

Dùng tay phủi bụi trên mặt bánh.

Cắn một miếng.

Rất cứng.

Nhưng không bị thiu.

Quan trọng nhất là, nó không tốn tiền.

Tôi ăn loáng cái đã hết hai cái bánh của mình.

Rồi ăn luôn cả cái bánh con bé kia vứt đi.

Ăn đến mức no căng.

Đây là lần đầu tiên trong chín năm tôi được ăn no.

Tôi tựa vào góc tường, xoa cái bụng tròn lẳn.

Trong lòng thầm tính toán một khoản nợ.

Nếu ở nhà, ăn no bữa này phải tốn mất ba đồng.

Bây giờ tôi đã lãi được ba đồng rồi.

Sáng hôm sau cửa mở.

Một người phụ nữ béo đi vào.

Họ gọi bà ấy là Hoa tỷ.

Hoa tỷ bưng một chậu rau cải luộc không rõ màu sắc.

Lũ trẻ đều không ăn.

Chúng tiếp tục khóc lóc om sòm.

Hoa tỷ cầm một cây roi mây, đứa nào khóc là quất đứa đó.

Trong phòng toàn là tiếng la hét thảm thiết.

Tôi không khóc.

Tôi đi đến bên chậu, cầm một chiếc bát sứ sứt mẻ.

Tự múc cho mình một bát rau đầy.

Ngồi xổm bên cạnh ăn ngon lành.

Hoa tỷ đang giơ roi lên thì khựng lại giữa chừng.

Bà ấy nhìn tôi.

"Mày không sợ tao à?" Hoa tỷ hỏi.

Tôi nuốt miếng rau trong miệng.

"Dì ơi, ăn rau này phải nộp bao nhiêu tiền ạ?"

Hoa tỷ cau mày.

"Đứa nhỏ này bị hâm à?" Bà ấy lẩm bẩm một câu.

Tôi chưa yên tâm.

Tôi đặt bát xuống, chạy ra góc tường lấy một cây chổi.

"Dì ơi, con không có tiền đưa cho dì. Con giúp dì quét nhà, dì đừng thu tiền cơm của con có được không?"

Tôi bắt đầu ra sức quét nhà.

Gom hết rác trong góc lại một chỗ, rồi lại lấy giẻ khô lau bệ cửa sổ.

Hoa tỷ đứng đó nhìn tôi rất lâu.

Bà ấy cất cây roi đi.

Từ ngày hôm đó, tôi trở thành sự tồn tại đặc biệt nhất trong cái sân này.

Những đứa trẻ khác ngày nào cũng bị trói tay chân.

Tôi thì không.

Bởi vì tôi không bao giờ chạy trốn.

Không những không chạy, tôi còn giúp Hoa tỷ làm việc.

Trời còn chưa sáng, tôi đã cầm chổi quét sân một lượt.

Quét sân xong thì vào bếp nhóm lửa.

Củi hơi ẩm nên khó cháy.

Tôi nằm rạp xuống đất ra sức thổi.

Khói hun làm tôi chảy cả nước mắt, nhưng tôi không dám dừng.

Ở nhà, nếu củi không cháy, mẹ tôi sẽ tìm cớ quất vào chân tôi.

Quất một cái, còn bắt tôi bồi thường tiền công bà ấy đã phí sức, mỗi lần hai hào.

Ở đây không có ai đánh tôi cả.

Tôi không muốn mất đi công việc không tốn tiền này.

Lửa cháy rồi, tôi bắt đầu giặt quần áo.

Quần áo của mười mấy đứa trẻ, cộng thêm của chú Vương và Hoa tỷ.

Chồng lên cao như một ngọn núi nhỏ.

Mùa đông nước rất lạnh.

Tay nhúng vào một lúc là đông cứng lại.

Rồi bị nứt nẻ, sưng tấy lên.

Vết thương nứt ra chảy cả nước vàng.

Hoa tỷ đi ngang qua nhìn thấy.

Bà ấy ghét bỏ đá tôi một cái.

"Đừng để máu dính vào áo của tao."

Tôi vội vàng lau khô tay vào quần.

"Dì yên tâm, con không làm bẩn đâu, con giặt sạch lắm."

Hoa tỷ không thèm đếm xỉa đến tôi, quay người bỏ đi.

Tôi lại tiếp tục ngâm tay vào nước lạnh.

Nước lạnh thấu xương.

Nhưng trong lòng tôi lại thấy rất vui.

Bởi vì Hoa tỷ không đòi tôi tiền thuốc chữa vết nứt nẻ.

Trước đây ở nhà, dù tôi chỉ hắt hơi một cái, mẹ tôi cũng bắt tôi nộp một đồng "phí dự phòng bệnh truyền nhiễm".

Ở đây, tôi bị bệnh là miễn phí.

Ba tháng sau, con bé mặc váy hồng bị đưa đi.

Hoa tỷ nói đã bán được giá hời.

Tối hôm đó, trong sân lại đưa đến một nhóm trẻ mới.

Có một đứa con trai bị sốt.

Nó nằm trên chiếu nói sảng.

Hoa tỷ không cho nó đi khám.

Trong mắt Hoa tỷ, khám bệnh là phải tốn tiền.

Nếu không tốn tiền mà tự khỏi được thì tốt nhất.

Không khỏi được thì vứt thẳng đi.

Đến ngày thứ ba, đứa bé đó đã hoàn toàn không còn cử động được nữa.

Nó nằm trong góc, hơi thở thoi thóp.

Ngày nào tôi cũng bưng nước lã cho nó.

Nó không uống được.

Nước xuôi theo khóe miệng chảy xuống chiếu.

Tôi vội lấy giẻ khô lau đi.

Tôi sợ Hoa tỷ nhìn thấy sẽ thu tiền dọn dẹp của nó.

Buổi tối, chú Vương cầm một cái bao tải đi vào.

Chú ấy nhét đứa bé đó vào trong.

Thằng bé không hề vùng vẫy.

Tôi ngồi bên cạnh nhìn.

Tôi nhận ra cái bao tải đó vốn dùng để đựng khoai tây.

Chú Vương vác bao tải lên vai đi ra ngoài.

Hoa tỷ ở phía sau lẩm bẩm chửi rủa.