Chương 8

Giọng mẹ càng lúc càng nhỏ, cuối cùng gần như chỉ còn là tiếng tự nói với chính mình.

“Nhưng con mới mười ba tuổi thôi mà… sao mẹ có thể yên tâm…”

Kiếp trước, lúc này tôi đã ôm mẹ khóc, khóc lóc nói: “Con không đi nữa, con ở lại với cha mẹ.”

Sau đó mẹ sẽ như trút được gánh nặng, vỗ lưng tôi rồi nói: “Ngoan. Mẹ biết con là đứa nghe lời nhất mà.”

Kiếp này, tôi bưng bát, nhìn nước đường đỏ trong đó.

Đường đỏ tan trong nước nóng, từng vòng từng vòng lan ra, giống như một xoáy nước.

“Mẹ cứ yên tâm. Con sẽ chăm sóc tốt cho mình.”

Mẹ chờ một lúc, chờ câu “con không đi nữa”.

Nhưng bà không chờ được.

“… Ngủ đi. Ngày mai còn phải dậy sớm.”

Mẹ đứng lên, đi tới cửa rồi ngoái lại nhìn tôi.

Trong ánh mắt ấy có rất nhiều thứ, không nỡ, lo lắng, tủi thân, và cả chút bực bội không thể giấu.

Điều khiến bà bực bội là lần này, nước mắt của bà không còn tác dụng.

Ngày 27 tháng 8. Năm giờ rưỡi sáng.

Trời vẫn chưa sáng hẳn, nơi đường chân trời phía đông hiện lên một vệt trắng nhợt.

Tôi đeo túi vải đứng trước cửa nhà, chiếc túi màu xanh quân đội, là túi cũ của cha. Ông vứt trong phòng chứa đồ không dùng nữa, tôi tìm ra, lau sạch rồi đeo lên.

Mẹ đứng ngoài hành lang, môi run run, một câu cũng không nói được.

Đêm qua chắc bà chẳng ngủ được bao nhiêu, mắt sưng như hai quả óc chó.

“Mẹ, con đi đây.”

“Vân… Vân Chi!”

Cuối cùng bà không nhịn được nữa, bước tới ôm chầm lấy tôi, ôm rất chặt.

Trên người bà có mùi xà phòng, còn vương cả mùi khói dầu từ bữa cơm tối qua. Mùi hương này tôi đã ghi nhớ suốt hai kiếp.

“Đến đó rồi… phải ăn uống tử tế… đừng để mình đói…”

“Vâng.”

“Nếu… nếu có người bắt nạt con...”

“Sẽ không ai bắt nạt con đâu.”

Tôi gỡ từng ngón tay của mẹ ra, từng ngón một, không thô bạo, nhưng cũng không do dự.

Tôi ngoái nhìn cuối hành lang.

Cha đứng ở đó, mặc bộ quân phục thường ngày đã cũ, hai tay chắp sau lưng, đứng thẳng tắp, không bước tới, ôm tôi hay dặn dò điều gì.

Ông cứ đứng như vậy, như một pho tượng đá.

Kiếp trước ông cũng đứng ở tư thế này.

Lần đó là đưa tôi đến vùng đất mặn kiềm. Ông đi phía trước, tôi theo sau, mẹ khóc ở cửa nhà.

Lần đó, tôi theo ông bước vào vực sâu. Còn lần này...

Tôi quay lưng về phía ông: “Cha, bảo trọng.”

Không chờ ông trả lời, tôi đã xoay người, bước ra khỏi nhà.

Ngoài cổng đại viện, một chiếc xe tải Giải Phóng đang khởi động. Động cơ diesel gầm vang, khói xả tan thành một đám mây xám trắng trong màn sương sớm.

Trên thùng xe đã có hơn chục thanh niên trí thức ngồi. Người nhỏ tuổi nhất trông xấp xỉ tôi, người lớn nhất khoảng mười bảy, mười tám tuổi.

Có người phấn khởi, có người im lặng, có người đang lau nước mắt.

Tôi vừa định trèo lên thùng xe...

“Vân Chi!”

Có người gọi phía sau, tôi quay đầu, là Đường Quế Hương.

Cô ấy đeo một chiếc túi vải còn lớn hơn cả túi của tôi, thở hổn hển chạy từ đầu ngõ tới, khuôn mặt đỏ bừng.

“Chờ tớ! Tớ cũng đăng ký rồi!”

Tôi sững người một giây, sau đó bật cười: “Cậu đấy…”

Cô ấy chạy tới trước mặt tôi, cúi người thở hổn hển một lúc lâu rồi mới ngẩng đầu.

“Cậu nói đúng. Em trai tớ chín tuổi rồi, nó phải tự trưởng thành.”

Vành mắt cô ấy đỏ hoe, nhưng đôi mắt lại sáng rực.

“Tối qua tớ cãi nhau một trận với mẹ. Bà ấy không cho tớ đi, tớ bảo rằng hoặc là mẹ cho con đi, hoặc con sẽ đi tìm lãnh đạo nói mẹ đánh con ở nhà.”

Cô ấy cong khóe môi, nụ cười có vị chua xót, có sự hả hê, lại pha một chút áy náy.

“Bà ấy mắng tớ cả đêm. Đến sáng thì thu dọn hành lý cho tớ. Một câu tạm biệt cũng không nói.”

Tôi nhìn cô ấy, không nói gì, chỉ đưa tay ra. Cô ấy nắm lấy, lòng bàn tay đầy mồ hôi.

Tôi kéo cô ấy cùng trèo lên xe tải. Thùng xe xóc nảy, hai chúng tôi ngồi vai kề vai ở một góc.

Xe tải bắt đầu chạy. Gió sớm lùa vào, thổi tóc tung bay.

Bóng dáng thành phố trong tầm mắt từng chút một thu nhỏ. Đại viện, khu nhà tập thể, cửa hàng bách hóa, bưu điện, rạp chiếu phim, cây ngô đồng kia, tất cả đều lùi lại phía sau, càng lúc càng xa, càng lúc càng nhỏ.

Tôi không ngoảnh đầu.

Đường Quế Hương bên cạnh bỗng siết chặt tay tôi.

“Vân Chi ơi.”

“Ơi.”

“Cảm ơn cậu.”

Tôi không nói gì.

Trong lòng chỉ nghĩ, không cần cảm ơn đâu.

Kiếp trước, cậu chết năm hai mươi ba tuổi.

Kiếp này, cậu sẽ sống thật lâu, thật lâu.

10.

Nơi chúng tôi đến là vùng núi phía nam An Huy, một ngôi làng tên Khê Trúc Lĩnh.

Lúc điền biểu mẫu, ở mục “địa điểm nguyện vọng”, tôi đã viết cái tên này.

Kiếp trước ở vùng đất mặn kiềm, giường bên cạnh có một thanh niên trí thức già đến từ phương Nam, họ Đào, hơn năm mươi tuổi, bệnh tật còn nhiều hơn tôi.

Ông xuống nông thôn từ năm 1960, ở Khê Trúc Lĩnh tám năm rồi mới được điều đến Tây Bắc.

Ông từng kể với tôi về nơi đó: “Núi xanh nước trong, trồng gì cũng tốt. Trên núi có tre, có cây trà, nước suối ngọt, mùa đông cũng không lạnh lắm. Ở đó không tính là chịu khổ.”

Khi nói những lời ấy, trong mắt ông có ánh sáng, một thứ ánh sáng mà trên vùng đất mặn kiềm vĩnh viễn không thể nhìn thấy.