Chương 5

Tôi bước ra khỏi cổng trường.

Nhà trường vẫn chưa kỷ luật cậu ta.

Là vì cậu ta còn một chỗ dựa cuối cùng.

Cậu ta đã đăng ký tham gia cuộc thi "Bình chọn đại sứ hình ảnh học sinh trung học cấp thành phố" vào tháng sau.

Mỗi trường trong thành phố đề cử một học sinh.

Đại diện cho trường diễn thuyết trong buổi phát sóng trực tiếp.

Theo sắp xếp ban đầu, suất đó là của tôi.

Lý Văn Văn chỉ là người đi kèm.

Nhưng Lý Văn Văn đã hành động rồi.

Cậu ta để cho cái gọi là "họ hàng dưới quê" thức đêm đăng một bài viết sướt mướt trên một diễn đàn giáo dục địa phương khác.

Chủ đề của bài viết là:

"Cô gái nỗ lực xuất thân từ nông thôn, suýt chút nữa bị đặc quyền của học bá thành phố nghiền nát."

Văn phong của bài viết rất lão luyện, không giống như của một học sinh viết ra.

Lưu lượng của diễn đàn rất lớn, ngày hôm sau đã được vài tài khoản truyền thông địa phương chia sẻ lại.

Khu vực bình luận nghiêng hẳn về một bên chửi bới tôi, nhà trường không chịu nổi áp lực dư luận.

Phòng đào tạo họp khẩn cấp.

Cuối cùng đưa ra một quyết định nằm trong dự tính của tôi:

Để "tránh dư luận tiếp tục leo thang", suất đại sứ hình ảnh năm nay sẽ do Lý Văn Văn đảm nhận.

Tôi "tạm thời" rút lui.

Thông báo là do phó trưởng phòng đào tạo tìm tôi nói chuyện.

Thầy ấy ngồi đối diện tôi, thần sắc rất khó xử.

"Niệm An, chuyện này làm em chịu thiệt thòi rồi. Nhưng em cũng biết đấy, áp lực dư luận đối với trường rất lớn."

"Chúng tôi đã cân nhắc rất lâu, cảm thấy để em tạm lùi lại một bước là sự bảo vệ tốt nhất dành cho em."

Thầy ấy nói rất chậm.

Tôi im lặng nghe hết.

"Em rút."

Thầy ấy ngẩn ra.

Chắc thầy tưởng tôi sẽ khóc lóc om sòm, sẽ tìm phụ huynh, sẽ kỳ kèo với nhà trường, không ngờ tôi lại đồng ý nhanh như vậy.

"Em... em thật sự không có ý kiến gì sao?"

"Không ạ."

Tôi khựng lại một chút.

"Tuy nhiên ——"

"Em có một yêu cầu nhỏ."

"Em nói đi."

"Em muốn có quyền dự thính tại hiện trường tổng duyệt của buổi phát sóng trực tiếp ngày hôm đó."

"Từ hồi cấp hai em đã muốn xem một buổi tổng duyệt phát sóng chính thức một lần, có lẽ đời này chỉ có một cơ hội này thôi."

"Em không lên sân khấu, không phát biểu, chỉ ngồi dưới khán đài xem Lý Văn Văn diễn thuyết thôi ạ."

Trưởng phòng đào tạo thở phào một hơi dài thườn thượt.

"Cái này đơn giản, cái này nhất định sẽ đáp ứng em."

Thầy ấy gần như ngay tại chỗ cấp cho tôi một tờ giấy chứng nhận dự thính đặc cách.

Khoảnh khắc bước ra khỏi phòng đào tạo, khóe miệng tôi từ từ nhếch lên.

10

Năm ngày tiếp theo.

Mỗi buổi tối việc tôi làm chỉ có một.

Ở trong phòng, tôi lặp đi lặp lại việc thầm viết một bản "bài diễn thuyết" trong lòng.

Không phải bài diễn thuyết thật sự của tôi.

Mà là một bản thảo giả.

Nhìn bề ngoài thì văn hay chữ tốt, ý tứ sâu xa.

Tôi cố ý "nghĩ" rất chậm, rất nghiêm túc, như thể chính tôi cũng đang vò đầu bứt tai vì bài diễn thuyết này vậy.

Tôi khiến cậu ta tưởng rằng, đây là bài thảo mà tôi lén lút viết một mình sau khi phải rút lui vì không cam tâm: "Nếu như tôi có thể lên sân khấu tôi sẽ diễn thuyết như thế nào".

Tôi khiến cậu ta tưởng rằng cậu ta đã trộm được thứ quý giá nhất của tôi.

Nhưng thực ra, tôi đã giấu ba tầng mìn ở trong đó.

Tầng mìn thứ nhất.

Tôi viết sai tên hiệu trưởng.

Hiệu trưởng trường tôi họ Lục (Lu).

Trong bản thảo giả, ngay câu đầu tiên tôi đã đọc tên thầy ấy thành "Hiệu trưởng Lư" (Lu - đọc lái đi).

Đọc sai tên trước mặt chính chủ...

Hiện trường chết chùm xã hội.

Tầng mìn thứ hai.

Ở đoạn giữa của bản thảo giả, tôi trích dẫn một đoạn gọi là "danh ngôn truyền cảm hứng".

Đoạn danh ngôn này thực chất là nội dung trong một bài đăng ẩn danh trên diễn đàn giáo dục thành phố năm ngoái.

Bài đăng đó chửi rủa:

Hệ thống giáo dục học sinh trung học của thành phố này kìm hãm, xơ cứng, thiếu tình người.

Đoạn lời "truyền cảm hứng" trong bài đó vốn dĩ là để mỉa mai nhà trường.

Người không biết nguồn gốc sẽ tưởng là danh ngôn.

Tại hiện trường sẽ có những vị lãnh đạo từng xem qua bài đăng đó nhận ra.

Và rồi mặt sẽ đen lại.

Tầng mìn thứ ba là đòn sát thủ tôi để lại ở phần kết.

Ở phần "cảm ơn" cuối bản thảo giả, tôi viết một câu ——

"Tại đây, em muốn đặc biệt gửi lời cảm ơn tới người từng khích lệ em, cựu trưởng phòng giáo dục, thầy Tôn Kiến Quốc."

Tôn Kiến Quốc, ba năm trước đã bị trường chúng tôi sa thải.

Nguyên nhân sa thải là nhận hối lộ của phụ huynh, can thiệp vào việc phân bổ suất thi đấu.

Lúc đó chuyện này đã gây ra một trận chấn động trong giới giáo dục thành phố.

Trường chúng tôi đến tận bây giờ vẫn rất kỵ cái tên này.

Không ai thèm nhắc lại ông ta nữa.

Mà Lý Văn Văn, cậu ta không biết.

Cậu ta thậm chí không biết trường chúng tôi từng có một người như vậy.

Cậu ta chỉ biết tôi từng thầm niệm trong lòng rằng:

"Thầy Tôn Kiến Quốc hồi trước đối xử với mình rất tốt."

Cậu ta sẽ mang câu nói đó nguyên văn đọc vào micro như một "lời cảm ơn chân thành nhất".

Trước mặt hiệu trưởng, lãnh đạo sở giáo dục, và truyền thông cấp thành phố.

Tôi nhẩm lại ba tầng mìn này hết lần này đến lần khác, giả vờ như đang rất nỗ lực thầm viết trong lòng.

Mỗi ngày tôi thầm viết hai tiếng đồng hồ.

Liên tục năm ngày.

Tối nào Lý Văn Văn cũng đúng giờ đứng ngồi chầu chực bên cạnh hàng rào dưới lầu khu nhà tôi.

Cậu ta ngẩng đầu nhìn ánh đèn phòng tôi.

Khoảnh khắc tôi kéo rèm cửa ra, liền cố ý để lộ một góc nghiêng thẫn thờ, kìm nén cảm xúc.

Để cậu ta tưởng tôi thật sự đang đau lòng vì bài diễn thuyết không được lên sân khấu này.

Cậu ta rất thỏa mãn.

Tôi có thể nhận ra từ bước chân khi cậu ta rời đi ——

Cậu ta cuối cùng đã lấy lại được "cảm giác làm chủ", cậu ta tưởng mình đã trộm được tất cả những gì mình cần.

Cậu ta không biết rằng ——

Bài diễn thuyết thực sự, mỗi tối sau khi làm xong bài tập, tôi đều viết vào một cuốn sổ khác.

Cuốn sổ đó chưa bao giờ rời khỏi ba lô của tôi.

Tôi cũng chưa bao giờ thầm niệm một chữ nào về nó trong lòng.

Tối trước ngày tổng duyệt phát sóng trực tiếp.

Tôi đọc thuộc lòng bản thảo thực sự đó từ đầu đến cuối một lần.

Đọc xong, tôi khép sổ lại, khóa vào ngăn kéo.

Tôi bật đèn bàn, nhìn mình trong gương một cái.

Tôi nói với chính mình trong gương:

"Lê Niệm An."

"Kịch hay bắt đầu."

11

Ngày tổng duyệt phát sóng trực tiếp.

Xe của Sở Giáo dục thành phố đỗ ở cổng trường.

Phóng viên nhiếp ảnh của ba cơ quan truyền thông địa phương vác thiết bị đi vào.

Trong lễ đường chật kín người.

Hiệu trưởng ngồi ở chính giữa hàng ghế đầu.

Các vị lãnh đạo từ Sở Giáo dục ngồi ở hai bên thầy.

Lý Văn Văn mặc một bộ lễ phục màu đỏ rực bước lên sân khấu.

Trước ngực đeo bảng tên "Ứng cử viên Đại sứ hình ảnh học đường".

Tôi mặc bộ đồng phục bình thường, ngồi ở hàng ghế thứ ba phía bên phải khán đài.

Trước ngực đeo thẻ dự thính do phòng đào tạo cấp.

Trên sân khấu, Lý Văn Văn đã đi tới trước micro.

Cậu ta điều chỉnh lại mic, hít một hơi thật sâu, để lộ nụ cười ngọt ngào đã qua luyện tập bài bản.

Cậu ta cúi chào khán đài.

Sau đó cậu ta ngẩng đầu, mở lời.

"Kính thưa Hiệu trưởng Lư ——"

Trong lễ đường có khoảng nửa giây yên tĩnh như bị nhấn nút tạm dừng.

Hiệu trưởng họ Lục.

Thầy ngồi ngay chính giữa hàng ghế đầu.

Trên bảng tên của thầy có một chữ "Lục" rất lớn.

Nụ cười vừa mới treo trên mặt thầy.

Giờ thì đóng băng rồi.

Hai vị lãnh đạo Sở Giáo dục liếc nhìn nhau.

Trưởng phòng đào tạo đứng ở phía sau bên hông, cả người từ từ cứng đờ lại.

Dưới khán đài vang lên những tiếng hít khí lạnh nén lại liên tiếp.

Lý Văn Văn không nhận ra.

Cậu ta đang chìm đắm trong trạng thái "diễn thuyết" của chính mình.

Cậu ta trôi chảy đọc tiếp.

"Được đứng ở đây là vinh dự của em. Từ ngày đầu tiên chuyển trường tới đây, em đã cảm nhận sâu sắc hơi ấm của ngôi trường này."

"Tại đây, em đã học được một câu nói khiến em vô cùng xúc động ——"

Cậu ta hơi nâng cao giọng.

Cậu ta sắp đọc đến tầng mìn thứ hai.

"'Giáo dục thực sự không phải là nhào nặn học sinh thành những tiêu bản thống nhất, mà là cho phép mỗi đóa hoa đều có tư thế nở rộ của riêng mình'."

Hàng ghế thứ hai, vị phó giám đốc sở kỳ cựu của hệ thống giáo dục thành phố, người từng tham gia cuộc họp phản tư giáo dục năm đó, nhíu mày lại.

Ông ấy nhận ra câu nói này.

Ông ấy nhìn chằm chằm Lý Văn Văn.

Lý Văn Văn không hề hay biết.

Cậu ta tin chắc mỗi chữ mình đọc đều là "câu nói vàng" mà Lê Niệm An đã tốn năm đêm để nặn ra.

Đọc đến đoạn kết, giọng cậu ta mang theo một chút nghẹn ngào.

"Cuối cùng, em muốn cảm ơn một người."

"Thầy ấy đã từng dành cho em sự khích lệ to lớn vào thời điểm em gặp nhiều khó khăn nhất lúc mới chuyển trường, người đó chính là ——"

Cậu ta ngẩng mặt lên.

Cậu ta hướng về phía khán đài cúi chào sâu sắc.

"Cựu trưởng phòng giáo dục của trường chúng ta, thầy Tôn Kiến Quốc."

Choảng ——